07/09/2016
Terang teu anjeun?
Haji Hasan Mustafa (Garut, Jawa Barat, 1268 H/3 Juni 1852 M - Bandung,1348 H/13 Januari 1930) nyaeta saurang ajengan sarta pujangga Islam anu seueur nyerat masalah ageman sarta tasawuf dina wangun guritan (pusisi anu berirama dina nalika Sunda), kantos barobah kaayaan hulu penghulu di Aceh dina jaman Hindia Belanda.
Haji Hasan Mustafa wedal sarta hirup dina lingkungan menak (bangsawan Sunda), nanging berorientasi dina pasantren. [Ayahnya, Mas Sastramanggala, sanggeus tumpak haji disebut Haji Usman, camat perkebunan.] Margi kekerasan hate bapana manehna henteu dididik ngaliwatan bangku sakola anu bade mukakeun dunya menak kanggo mangsa hareupeunana, kalah diasupkeun ka pasantren. Kahiji-tama manehna diajar ngaji ti kolotna,saterusna diajar qiraah (maos al-Qur’an kalawan sae) ti Kiai Hasan Basri,saurang ajengan ti Kiarakoneng,Garut,sarta ti saurang qari anu berkerabat keneh kalawan indungna.
Sabot umurna 8 warsih, manehna dibawa bapana ngalakukeun ibadah haji kanggo mimiti. Di Mekah manehna cicing salila sataun sarta diajar nalika Arab sarta maos al-Qur’an. Sabalikna na ti Mekah di ngasupkeun ka sagala rupa pasantren di Garut sarta Sumedang. Manehna diajar dasar-dasar elmu syaraf sarta nahwu (tata nalika Arab) ka Rd. H Yahya,saurang pensiunan penghulu di Garut. Saterusna manehna pindah ka Abdul Hasan, saurang kiai ti Sawahdadap,Sumedang. Ti Sumedang manehna balik deui ka Garut kanggo diajar ka Kiai Muhammad Irja,murid Kiai Abdul Kahar, saurang kiai kakoncara ti Surabaya sarta murid ti Syekh Khalil Bangkalan Madura , . Dina warsih 1874, manehna mios kanggo kadua kalinya ka Mekah guna memperdalam elmu-elmu kaagamaan Islam. Ayeuna manehna cicing di Mekah salila 8 warsih. Sabot aya di Mekah manehna wawawuhan kalawan Christiaan Snouck Hurgronje,saurang orientalis Belanda anu kanggo nalungtik balarea Islam di Mekah. Pasamoan eta midamel hubungan duanana dalit dugi Haji Hasan Mustafa maot sarta Snouck Hurgronje balik ka nagari na sanggeus ngalakukeun pancen pamarentahan kolonial Belanda di Indonesia.
Haji Hasan Mustafa nyaeta saurang ajengan anu ngawasa sagala rupa macem elmu anu ditampa ti guru-guru na di Mekah. Jabi ka Syekh Nawawi al-Bantani, manehna oge berguru dina Syekh Mustafa al-Afifi, Syekh Abdullah az-Zawawi, Hasballah, sarta Syekh Huru as-Satha, sadayana nyaeta jalmi Arab.
Haji Hasan Mustafa ninggalkeun Mekah dina warsih 1882, margi disauran ku RH. Muhammad Musa, penghulu Garut dina mangsa eta. Manehna disauran wangsul kanggo meredakeun ketegangan alatan beda ngartos di antawis para ajengan di Garut. Berkat usaha Haji Hasan Mustafa sarta bantuan RH. Muhammad Musa,perselisihan eta tiasa diredakeun. Salila 7 warsih manehna mikeun palajaran ageman siang sarta wengi, utamana di Masjid Agung Garut.
Source: Google