11/09/2022
Mẹ thông minh phải biết phạt con đúng cách - Đọc ngay 5 cách sau để áp dụng kỷ luật tích cực cho con!
Rồi sẽ đến một thời điểm mà mọi cha mẹ đều phải vật lộn với việc làm thế nào để kỷ luật con một cách tốt nhất, khi con phạm lỗi sai. Cho dù con bạn là một đứa trẻ mới biết đi thường xuyên ăn vạ, khóc lóc, hay một “GenZ” lúc nào cũng giận dữ bướng bỉnh, con đều có thể khiến bạn dễ rơi vào tình trạng bộc phát cảm xúc, khó kiểm soát được bản thân. Không cha mẹ nào muốn rơi vào hoàn cảnh như vậy đúng không?
Nên nhớ la hét và bạo lực thể chất không bao giờ đem lại lợi ích, mà chỉ khiến mối quan hệ giữa bạn và con trở nên tiêu cực.
Rất may, có những cách khác, hiệu quả hơn và một trong số đó là kỷ luật tích cực.
Trong bài viết này, hãy lắng nghe Lucie Cluver, giáo sư Công tác xã hội Gia đình và Trẻ em của Đại học Oxford, đồng thời cũng là mẹ của hai cậu con trai nhỏ.
Chúng ta sẽ cùng nhau khám phá cách tiếp cận có thể giúp cha mẹ xây dựng mối quan hệ tích cực với con cái và dạy các kỹ năng như trách nhiệm, hợp tác và tự kỷ luật.
Có 1 điều bạn cần biết: Không có trẻ xấu, chỉ có hành vi xấu.
Tại sao cần kỷ luật tích cực?
“Các bậc cha mẹ không muốn la mắng hoặc đánh con cái. Họ làm điều đó bởi vì họ cảm thấy căng thẳng, bất lực và không biết cách nào khác để giải quyết vấn đề.” Đã bao giờ bạn đánh mắng con vì con không làm bài tập? Không dọn đồ chơi? Con lén bạn đi chơi điện tử? Sự giận dữ của bạn là hoàn toàn có lý do chính đáng, tuy nhiên hiểu được bản chất sẽ giúp bạn kiềm chế tốt hơn và tránh xa kỷ luật độc hại.
Việc lặp lại liên tục hành vi la mắng, đánh phạt con trong thời gian dài thậm chí có thể ảnh hưởng xấu đến toàn bộ cuộc đời của trẻ! “Sự căng thẳng độc hại” mà nó tạo ra có thể dẫn đến các kết quả tiêu cực như khả năng bỏ học, trầm cảm, sử dụng ma túy, tự tử và bệnh tim cao hơn.
Thay vì trừng phạt thể chất hay lăng mạ con bằng những lời lẽ gay gắt, phương pháp kỷ luật tích cực đặt trọng tâm vào việc phát triển mối quan hệ lành mạnh với con và đặt ra những kỳ vọng xung quanh hành vi.
1. Sắp xếp những buổi trò chuyện 1-1 cùng con
Gặp gỡ và giao tiếp thường xuyên rất quan trọng để xây dựng bất kỳ mối quan hệ tốt đẹp nào, nhất là với con trẻ. Nhưng ai cũng bận rộn, bạn còn có hàng ngàn công việc và mối bận tậm khác. Vậy làm sao để dành thời gian trò chuyện với con?
“Có thể là 20 phút mỗi ngày. Hoặc thậm chí 5 phút. Bạn có thể kết hợp nó với một số việc như rửa bát cùng nhau trong khi hát một bài hát hoặc trò chuyện khi đang rửa mặt, ”Giáo sư Cluver nói. “Điều thực sự quan trọng là bạn tập trung vào con mình. Vì vậy, bạn tắt TV, tắt điện thoại, chỉ có con và bạn mà không có bất kỳ điều gì khác xen vào ”.
2. Khen ngợi những mặt tích cực của con
Chúng ta thường tập trung nhìn giọt mực đen trên tờ giấy trắng hơn là toàn bộ chính tờ giấy đó. Tương tự như vậy, các bậc cha mẹ dễ tập trung vào hành vi xấu của con và phê bình hơn là nhìn vào những mặt tốt đẹp. Theo tâm lý trẻ em, các con dễ dùng điều này để thu hút sự chú ý của cha mẹ, làm mọi thứ trở nên tồi tệ hơn là dừng các hành vi đó lại.
Ngược lại, trẻ sẽ phát triển mạnh mẽ hơn khi được khen ngợi đúng cách. Những lời khen thích đáng giúp con cảm thấy được yêu thích và đặc biệt. Giáo sư Cluver khuyến cáo: “Hãy để ý khi nào con làm điều gì đó tốt và khen ngợi con, ngay cả khi điều tích cực đó chỉ là chơi hòa thuận với anh chị em trong năm phút. "Điều này có thể khuyến khích hành vi tốt ở con và giảm bớt khả năng bạn cần phải đưa ra các biện pháp kỷ luật."
3. Đặt kỳ vọng rõ ràng
Giáo sư Cluver nói: “Nói với con chính xác những gì bạn muốn con thực hiện sẽ hiệu quả hơn nhiều, so với việc nói về những gì con không nên làm. Những hướng dẫn rõ ràng như “Hãy nhặt tất cả đồ chơi của con và cất chúng vào hộp” đặt ra kỳ vọng rõ ràng và tăng khả năng con sẽ làm những gì bạn yêu cầu.”
“Nhưng điều quan trọng là phải đặt ra những kỳ vọng thực tế. Yêu cầu con giữ yên lặng cả ngày có thể khó kiểm soát hơn yêu cầu 10 phút yên lặng trong khi bạn gọi điện thoại, ”Giáo sư Cluver nói. “Bạn biết con bạn có khả năng gì. Nhưng nếu bạn yêu cầu những điều phi lý, con sẽ không thể làm theo”.
4. Đánh lạc hướng con một cách sáng tạo
Giáo sư Cluver cho biết: Khi con cảm thấy khó chịu, đánh lạc hướng con bằng một hoạt động tích cực hơn có thể là chiến lược hữu ích. “Khi bạn đánh lạc hướng con sang một thứ khác - bằng cách thay đổi chủ đề, giới thiệu trò chơi, dẫn con vào phòng khác hoặc đi dạo, bạn có thể chuyển hướng năng lượng của con sang hành vi tích cực một cách thành công.”
Ví dụ, khi con đang khóc lóc gào thét vì tranh giành đồ chơi với em bé, mẹ có thể giới thiệu cho con một trò chơi khác, hoặc chỉ cho con một điều thú vị ở xung quanh đó, thay vì bắt ép con phải nhường và nhượng bộ em. Khi con đã bình tĩnh lại, mẹ có thể đưa ra thỏa thuận về việc chia sẻ đồ chơi cho những lần sau.
Hãy tập trung để nhận biết những thứ sắp diễn ra không như ý muốn và hành động nhanh chóng. Chú ý đến thời điểm con bạn bắt đầu trở nên cáu kỉnh hoặc khó chịu. Ví dụ như khi hai đứa trẻ cùng nhìn chằm chằm vào một món đồ chơi, có thể giúp phát hiện một tình huống tiềm ẩn trước khi nó xảy ra.
5. Bình tĩnh và cảnh báo con về các hậu quả
Một phần của quá trình trưởng thành là học được rằng mỗi điều bạn làm đều sẽ đem lại hậu quả (hoặc kết quả). Giúp con hiểu rõ điều này là một quá trình đơn giản nhằm khuyến khích hành vi tốt và dạy con về trách nhiệm.
Hãy cho con cơ hội làm điều đúng đắn bằng cách giải thích hậu quả của hành vi xấu. Ví dụ, nếu bạn muốn con ngừng vẽ nguệch ngoạc trên tường, bạn có thể yêu cầu con dừng lại nếu không sẽ kết thúc thời gian chơi. Hoặc sau khi chơi xong, con sẽ phải tự mình lau hết những vết bẩn đã gây ra. Điều này cung cấp cho con một sự cảnh báo, cũng như cơ hội để thay đổi hành vi.
Nếu con không dừng lại, hãy giải quyết hậu quả một cách bình tĩnh và không biểu lộ sự tức giận.
Giáo sư Cluver khuyến nghị nếu con dừng các hành vi xấu, hãy khen ngợi con thật nhiều. “Những gì bạn đang làm là tạo ra một vòng phản hồi tích cực cho con. Kết quả của sự bình tĩnh đã được chứng minh là có hiệu quả để trẻ em học về những gì sẽ xảy ra khi chúng cư xử không tốt ”.
Nhất quán là yếu tố then chốt trong việc nuôi dạy con cái tích cực, đó là lý do tại sao việc tuân theo những kết quả là rất quan trọng.
Nguồn: Dịch từ Unicef