04/11/2025
Mẹ đã đủ kiên nhẫn để có được một chiếc em bé ngủ ngoan?
Chữ nhẫn là kim chỉ nam cho mọi thành công trong cuộc đời – và hành trình rèn ngủ cho con cũng không ngoại lệ. Nhiều mẹ khi nghe đến câu “kiên nhẫn” thường nghĩ đơn giản là việc đợi khi con khóc, là “nút chờ”. Đúng – nhưng chưa đủ.
Sau khi làm việc với rất nhiều ca mẹ và bé, mình nhận ra để rèn ngủ thành công, mẹ cần có nhiều tầng kiên nhẫn khác nhau. Không chỉ ở hành động mà còn ở suy nghĩ, ở kỳ vọng, ở cách đánh giá kết quả. Và đây là những điều mình đúc kết được:
1️⃣ Kiên nhẫn với kỳ vọng của chính mình.
Rất nhiều mẹ đặt mục tiêu con phải ngủ dài, ngủ sâu từ những tháng đầu đời. Nhưng thật ra, những “chỉ tiêu” ấy lại chỉ phù hợp với em bé từ tối thiểu 3 tháng tuổi trở lên. Tuổi sơ sinh con ngủ động đến 40% thời lượng ngủ, phản xạ MORO giật mình sinh lý liên tục, chu kỳ ngủ cực ngắn nên con chuyển giấc cực kỳ thường xuyên. Từng đó yếu tố gộp lại thì lấy đâu ra một em bé nằm ngủ thẳng cẳng.
Có những mẹ muốn con bú lâu, bú đúng cữ và bớt bị đầy hơi trào ngược ngay từ những tuần tuổi đầu. Nhưng thật ra, con mới làm quen với ti mẹ thì cần thời gian luyện tập, cần bú nhiều lần, có thể là 8-12 cữ bú một ngày chứ không phải bé nào cũng đều chằn chặn 3 tiếng một cữ. Dạ dày con cũng cần thời gian để phát triển diện tích to hơn, chứa được nhiều sữa hơn, và van dạ dày phát triển thêm, có thể đóng lại được thì mới tránh được trào ngược.
Vậy nên mỗi giai đoạn phát triển đều có đặc điểm riêng, và nếu mẹ biết kiên nhẫn với thời gian – đợi từng cột mốc đi qua – thì chính mẹ cũng sẽ bớt áp lực và nhẹ lòng hơn rất nhiều.
2️⃣ Kiên nhẫn khi nghe con khóc.
Tiếng khóc là cách duy nhất để em bé "giao tiếp" với mẹ. Nếu mẹ chỉ nghe thấy tiếng khóc và lập tức phản ứng, thì rất dễ đáp ứng sai nhu cầu của con. Nhưng nếu mẹ đủ kiên nhẫn để chờ một chút, quan sát thêm một chút – mẹ sẽ dần hiểu được tiếng khóc đó mang thông điệp gì. Và khi đã hiểu rồi, mẹ sẽ biết cách hỗ trợ con đúng lúc và đúng cách hơn.
Nói như vậy không phải là bắt mẹ phải chờ 5 phút hay 15 phút, mà là chờ đủ thời gian để mẹ có thể lắng nghe, có thể tính toán trong đầu xem mình cần làm gì tiếp theo với con- cho con dậy ăn, hay là nên hỗ trợ để con ngủ tiếp. Nhiều mẹ cho con tuổi này quá khó hiểu. Đúng là khó hiểu thật, nhưng con cũng rất là logic.
Nếu con mới ăn trong vòng 1 tiếng đổ lại -> thì khả năng là con chưa đói đâu. Nếu bé ăn tích cực trên ti mẹ, bú đúng khớp ngậm, hoặc chén bay một bình 90ml sữa thì khả năng đói là không cao. Ngược lại nếu con đã ăn trên 2 tiếng rồi, mà dậy khóc và mẹ đã dỗ con bằng mọi cách mà không được thì khả năng là con đói rồi. Hãy cho con ăn nhé!
Nếu con mới ngủ được 20-30 phút mà đã dậy -> thì khả năng cao là con đang chuyển giấc cần mẹ hỗ trợ ngủ thêm đó. Tùy từng tháng tuổi, nhưng bé sơ sinh thì nhu cầu ngủ rất cao, 20-30 phút chắc chắn là con muốn ngủ thêm lại rồi.
3️⃣ Kiên nhẫn với phương pháp rèn ngủ.
Rèn ngủ là một quá trình – không thể chỉ trong một đêm là có kết quả. Việc con phản kháng không đồng nghĩa với việc phương pháp đó không hiệu quả. Mẹ có thể điều chỉnh phương pháp rèn ngủ ví dụ như thời gian chờ, hoặc tần xuất hỗ trợ và mức độ hỗ trợ cho phù hợp với phản ứng của con. Cũng không nên “tá hỏa” ngay khi mới rèn cữ đầu mà con đã phản ứng cực mãnh liệt. Thật ra khi rèn cùng các mẹ thì mình thấy rằng các em bé học nhanh thường là các em bé phản ứng nhanh. Những “slow-learner” là thuộc style nằm chơi rảnh rang, mãi vẫn không nhận ra được sự thay đổi sau đó mới lên cơn thịnh nộ. Vậy nên thay vì lo lắng, mẹ hãy tự tin lên, con có phản ứng là con đã nhận ra được thay đổi rồi đó. Bước 1 vậy là thành công!
4️⃣ Kiên nhẫn với kết quả.
Nhiều mẹ khi bắt đầu rèn ngủ thường đặt kỳ vọng rất rõ ràng: con phải ngủ được giấc ngày dài 1.5–2 tiếng, chuyển giấc mượt mà, và đặc biệt là... đừng có dậy sớm lúc 5h sáng nữa! Nhưng mẹ có biết, để đạt được những “quả ngọt” đó, hành trình rèn ngủ của con cần trải qua từng bước một cách vững vàng.
Trước khi con ngủ được dài, con phải học cách tự trấn an. Trấn an được rồi thì con mới tự vào giấc. Khi vào giấc tốt, con mới dần chuyển giấc mượt mà. Và khi giấc đêm ổn, thì giấc ngày mới dần cải thiện. Vậy nên rèn là một hành trình – không phải là cuộc đua tốc độ, mà là từng bước nhỏ tích lũy tạo nên sự vững vàng.
Mình từng nghe rất nhiều mẹ kể: “Bế thì con ngủ, nhưng cứ đặt xuống là tỉnh bơ, không khóc đâu nhưng cũng chẳng chịu ngủ lại.” Nghe quen không mẹ? Đây chính là lúc sự kiên nhẫn của mẹ bị thử thách nhất. Nhưng hãy nhớ, hỗ trợ con không có nghĩa là phải dỗ đến khi con ngủ lịm. Hỗ trợ là để giúp con cảm thấy an toàn và trấn an. Nếu con đã không khóc, đã nằm yên, thì mẹ đã hoàn thành tốt vai trò của mình rồi đó.
Có thể hôm nay con chưa vào giấc được ngay, nhưng nếu mẹ cứ kiên định hỗ trợ đúng cách, con sẽ quen dần và ngày càng dễ dàng tự ngủ hơn. Nhiều mẹ hay nói vui: “Rèn ngủ là để con ngủ chứ, đặt xuống mà không ngủ thì sao gọi là rèn?” – nghe thì hợp lý, nhưng thật ra… con đâu phải robot, bấm nút là ngủ, bật lên là dậy đâu nào. Con cũng có những ngày lưng chừng cảm xúc, những giai đoạn phát triển “ẩm ương”, hay đơn giản chỉ là muốn thức thêm một chút.
Điều quan trọng nhất trong rèn ngủ không phải là “ngủ được ngay” mà là con biết tự trấn an, cảm thấy thoải mái và hợp tác nằm trên chiếc giường của mình. Khi đủ buồn ngủ – con sẽ tự ngủ.
Với những em bé đã có nếp ngủ rồi nhưng thỉnh thoảng “giở chứng”, mẹ cũng đừng vội lo lắng. Chỉ cần con vẫn chịu nằm trên giường, vẫn bi bô tự chơi một lúc rồi dụi mắt ngủ tiếp – thì đó đã là một tín hiệu rất tích cực rồi. Mình từng gặp nhiều em bé ngủ được một chặp tới khi chuyển giấc thì nằm chơi thư giãn cả 40 phút, ngắm tay ngắm chân, rồi mới ngủ lại tiếp. Mẹ mà thiếu kiên nhẫn thì con lại mất cơ hội ngủ lại mất rồi.
Và cuối cùng, kiên nhẫn chưa bao giờ là điều dễ dàng cả. Nhưng nếu mẹ biết mình thường mất kiên nhẫn ở đâu trong những điều kể trên thì hi vọng qua những dòng chia sẻ này mẹ sẽ hiểu con, hiểu mình hơn để “nhẫn nại” thêm một chút chút nữa. Còn tất nhiên nếu mẹ cảm thấy một mình là chưa đủ – thì đã có Sleeping Bee luôn sẵn sàng đồng hành. Các mẹ hay mất kiên nhẫn và sồn sồn cho hay cứ vào tay chị Yến thì quá trình cho con ngủ cũng cảm thấy zen hơn nhiều.
