12/07/2022
ဝါဆိုလျပည့္ေန႔ အေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ
--------------------------------
ဝါဆိုလျပည့္ေန႔ နဲ႔ ပတ္သက္လို့ ဗုဒၶဝင္မွာ
သေႏၶ ေတာထြက္ ဓမၼစက္
မိန္႔ႁမြက္သံခ်ိဳ လဝါဆို တဲ့
ဘုရားျဖစ္စဥ္ ဗုဒၶဝင္မွာ ထူးျခားေသာ
ဝါဆိုလျပည့္ေန႔
( ၁ ) ဘုရားေလာင္းသိဒၶတၱမင္းသား
ပဋိသေႏၶ ေနေသာေန႔
( ၂ ) ဘုရားေလာင္း ေတာထြက္
ေတာ္မူေသာေန႔
( ၃ ) ေဂါတမျမတ္စြာဘုရား ဓမၼစၾကာ
စတင္ေဟာေတာ္မူေသာေန႔
( ၄ ) ေရမီးအစုံစုံတို့ျဖင့္ တန္ခိုးျပာဋိဟာကို
ျပေတာ္မူေသာေန႔
( ၅ ) ဘုရားအျဖစ္ကို ဝန္ခံေတာ္မူေသာေန႔
( ၆ ) တရားရတနာ စတင္ေပၚေသာေန႔
( ၇ ) သံဃာရတနာ စတင္ေပၚေသာေန႔
( ၈ ) ပုထုဇဥ္ခရီးမွ အရိယာခရီးသို့ စတင္
ကူးေျပာင္းခြင့္ၾကဳံေသာေန႔
( ၉ ) ဧဟိဘိကၡဳ ဟူေသာစကားကို
စတင္ၾကားရေသာေန႔
ဝါဆိုလျပည့္ေန႔ ဓမၼစၾကာအခါေတာ္
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
ေဂါတမဘုရားေလာင္းေတာ္သည္ ပဥၥဝဂၢိ ၅ ဦးတို့
စြန္႔ခြာထြက္သြားၿပီးသည္ေနာက္ တစ္ကိုယ္တည္း
တရားက်င့္ေတာ္မူခဲ့ရာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁၀၃ ခု
ကဆုန္လျပည့္ေန႔ ေသာၾကာေန႔ တြင္ သဗၺညဳတ
ဉာဏ္ေတာ္ကိုရရွိကာ ဘုရားအျဖစ္သို့ေရာက္ေတာ္
မူေလသည္။ ထိုအခါ သဟမၸတိျဗဟၼာမင္း၏
ေလၽွာက္ထားေတာင္းပန္ ခ်က္အရ အဘယ္သူ႔ကို
တရားဦးေဟာၾကားအံ့နည္းဟု ဆင္ျခင္ေတာ္မူ၏။
ဗုဒၶျမတ္စြာ၏ အာသယာႏုသယဉာဏ္ ဣျႏၵိယပ
ေရာပရိယဉာဏ္ေတာ္တို့ျဖင့္ ဆင္ျခင္သည္။
ပထမဦးစြာဈာန္လမ္းျပခဲ့ဖူးေသာ အာဠာရရေသ့
ဆရာကိုျမင္၏ ထိုရေသ့ကား ကြယ္လြန္ခဲ့ၿပီး
ျဖစ္သည္ ထိုမွတစ္ဆင့္ ဥဒကရေသ့ဆရာကို
ျမင္ေတာ္မူေလသည္ ဥဒကရေသ့လည္း ကြယ္
လြန္ခဲ့ၿပီျဖစ္၏။
ထို့ေနာက္ အျခားေသာ ေက်းဇူးရွိခဲ့ဖူးသူမ်ားအား
တရားဦးေဟာၾကားရန္ ၾကည့္ေတာ္မူျပန္သည္။
ထိုအခါ ပဥၥဝဂၢီငါးဦးတို့ကိုျမင္ေတာ္မူေလသည္
သို့ေသာ္လည္း ထိုရေသ့မ်ားထံ ခ်က္ခ်င္းမႂကြေပ
သုံးရက္ သီတင္းသုံး ေစာင့္ဆိုင္းေတာ္မူ၏။
ထို့ေနာက္ ဗာရာဏသီအနီးရွိ မိဂဒါဝုန္ေတာသို့
ခရီးဆက္ေတာ္မူေလသည္။
အစားနည္းေသာအက်င့္မွ မ်ားေသာအက်င့္သို့
ေျပာင္းခဲ့ေသာေၾကာင့္ ဘုရားမျဖစ္နိုင္ေတာ့ဟု
ပဥၥဝဂၢီတို့ ယူဆခဲ့ၾက၏။ ထိုေၾကာင့္ ဘုရားေလာင္း
အား စြန္႔ခြာၿပီးဗာရာဏသီ မိဂဒါဝုန္ေတာသို့
ေရာက္ခဲ့ ၾကေလသည္။
ျမတ္စြာဘုရားႂကြလာသည္ကိုပဥၥဂၢီတို့ျမင္ၾက၏
ခရီးဦးမႀကိဳ ဝတ္မျပဳလိုၾကေတာ့ေပ သို့ရာတြင္
အရွင္ျမတ္သည္ ဖန္ရည္ဆိုးသကၤန္းဝတ္႐ုံလ်က္
ပင္ဝင္လာေတာ္မူ၏။
ကိေလသာ ကင္းစင္သျဖင့္ ေအးခ်မ္းတင့္တယ္
ၾကည္ညိဳဖြယ္ရွိ၏ သို့ျဖစ္ရာ ပဥၥဂၢီတို့သည္ ခရီး
ဦးႀကိဳၾက၏ ရွိခိုးပူေဇာ္ၾက၏ ႏွုတ္ခြန္းဆက္ၾက၏။
အခ်ိန္ကား ေနမင္းႀကီးဝင္လုဝင္ဆဲအခ်ိန္
လမင္းႀကီးမွာ ျပဴလစ္စ အခါသမယျဖစ္၏
ဆည္းဆာညခ်မ္း ျဖစ္သည္။
သူေတာ္ျမတ္ဓာတ္ေၾကာင့္ သာယာဖြယ္ေကာင္းေပ၏။
မိဂဒါဝုန္ေတာကား ရႊင္ပ်ေအးျမေန၏ ဆိတ္ၿငိမ္မွုျဖင့္
ၿပီးလ်က္ရွိ၏ ထိုအခိုက္တြင္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္
ပဥၥဂၢီတို့၏ ေရွ႕တြင္ထက္ဝယ္ဖြဲ႕ေခြေနေတာ္မူသည္
ထို့ေနာက္ ရဟန္းတို့ ဟု ေခၚေဝၚကာႏွုတ္ခြန္းဆက္
ေတာ်မူုလိုက်၏။ ဤကား တရားဦးေဟာရန္ဖိတ္ေခၚ
သံ အစတည္း။
ပဥၥဂၢီတို့သည္ သီလစင္ၾကယ္ၿပီးသူမ်ားျဖစ္ၾကသည္
ထို့ျပင္ သဒ္ဓါ ဆႏၵ ဝီရိယ စိတ္ထားျပည့္စုံေနၿပီး သူမ်ား
ျဖစ္ၾကေလရာ ျမတ္စြာဘုရား၏ စကားအစသည္ သူတို့၏
ႏွလုံးသားဝယ္ တရား တည္၍တည္၍ လာေလသည္။
ထိုအခ်ိန္တြင္ ျမတ္စြာဘုရားက မိမိဘုရား ျဖစ္ေတာ္မူ
ေၾကာင္းမိန္႔ၾကား၏ တရားနာယူၾကရန္လည္း တစ္ဆက္
တည္းတိုက္တြန္း၏ သို့ေသာ္မယုံၾကည္နိုင္ၾကသျဖင့္
သုံးႀကိမ္သုံးခါ ျငင္းဆန္ကာေနၾက၏ ျမတ္စြာဘုရားသည္
ထိုျငင္းဆန္မွုကို ဘုရားျဖစ္ေၾကာင္း ထပ္မံသိေစျပန္၏။
ၿပီးမွ တရားဦး ေခၚဓမၼစကၠ ပဝတၱန သုတၱ ကို
ေဟာၾကားေတာ္မူေလသည္ ထိုတရားေတာ္၏
အဆုံးဝယ္ အရွင္ေကာ႑ညသည္ လူသားမ်ား
အနက္ ပထမဦးဆုံး ေသာတာပတၱိဖိုလ္၌
တည္ေလ၏ ထိုေန႔သည္ ဝါဆိုလျပည့္ေန႔ ျဖစ္၏။
ထို့ေနာက္တဖန္ ေဒသနာကိုေဟာျပေတာ္မူရာ
ဝါဆိုလျပည့္ေက်ာ္ ( ၁ ) ရက္ေန႔၌ အရွင္ဝပၸ
( ၂ ) ရက္ေန႔၌ အရွင္ဘဒၵိယ ( ၃ ) ရက္ေန၌
အရွင္မဟာနာမ္ ( ၄ ) ရက္ေန႔၌ အရွင္အႆဇိ
တို့သည္ အသီးသီး ေသာတာပန္တည္ၾကေလကုန္၏။
ပဥၥဝဂၢီအားလုံးပင္ ဧဟိဘိကၡဳ ရဟန္း အျဖစ္ေရာက္
ၾကေလသည္။ ဝါဆိုလျပည့္ေက်ာ္ ( ၅ ) ရက္ေန႔တြင္
ျမတ္စြာဘုရားသည္ အနတၱလကၡဏသုတၱ ကို
ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့သည္။
ဤတြင္ ငါးဦးလုံး ရဟႏၲာ ျဖစ္ေတာ္မူၾကေလသည္
ထိုေန႔ကို လည္း '' ရဟႏၲာ '' ဟု ဗုဒၶဘာသာဝင္တို့
သတ္မွတ္ယူၾကကုန္သည္။
ဝါဆိုလျပည့္ေန႔ကို တရားဦး '' ဓမၼစၾကာ '' ေဟာၾကား
ေသာေန႔ျဖစ္၍ '' ဓမၼစၾကာေန '' ဟု ယေန႔အထိ
ဗုဒၶဘာသာဝင္တို့ အေလးအျမတ္ျပဳခဲ့ၾကေပသည္။
-ဗုဒၶသာသနံ စိရံ တိ႒ာတု
ေမတၱာျဖင့္ျပန္လည္မၽွေဝသည္
မူရင္းေရးသားသူအားေလးစားစြာျဖင့္
