26/12/2025
ð¢ ášááªáᜠáµá« ááááµ áŽá«? ášá á°á¥ á¥á ášá
á¡á² áá°á¥ á¥ááá°á á³áªá
(Leaders' Cooperation or conspiracy? The true history of Assab and Djibouti ports)
á á ááªá« áááµ ášáááá ášáá°á¥ á á ááá áá°áµ á á³áªáᣠá áá á¥á á á¢á®áá ááµá°áá¥á®áœ ááµá¥ á áá«á³ áááŠáœá á áµá°ááá·áᢠá á áá áá
áµ (2025 G.C) á¢áµá®áµá« á ááá áá á«á áá°á¥-á áᣠ(Landlocked) ááá«áµ áá«ášá á ááᥠá¥ááµ á¥á á áááµ á¥áá
áµááŽá ášáá°ááá áµáá» áµááááœá¢ áá
á°ášá£á ááá³ á áá áá ášá¢á®áá áµáµáµá áá ášáášá°ááá ášá³áªá á¥á á©ááµ á°ááᜠá«áááá ááá³á áá¥á¯áá¢
1. ášá³áªá á¥á ášáášá á¥ááá³ááœ
á á°á¥ á áááá ááá© ášáá°á¥ááµ áá ášáµ ášá«ááœá á 1861 á.á (1869 G.C) á á£áá«á ášáááµ á©á£áá« á áá«áááµ á²ááᣠáš1944 á.á (1952 G.C) á¥áµáš 1990 á.á (1998 G.C) áµášáµ ášáá áá áá ášáááµ ááášá áá á ááááááœá¢ á áá
á± ášáá ášá ášá á°á¥ ášáá³á
áá£áªá« ááá áá ášá¢ááá ááááµ áµáá
áµáá» áá ášáá¢
ášá
á¡á² áá°á¥ á á á©á áš1990 á.á (1998 G.C) ášá¢áµá®-á€ááµá« áŠáááµ áááµáµ ááá® ášá áá á³áá áµáá» á áá«á ášáá áá ááá ášáá°ááá» á±áŠ áááᢠá á áá áá
áµ á¢áµá®áµá« ááá°á¥ á¥á ááá
áµá²ááµ á áááááµ á áááµ áš 1.5 á¢áá®á á¥áµáš 2 á¢áá®á á¶áá áá
á¡á² áµášááááœá¢
2. ášááªáᜠáµáµá«áŽáá«á á ááᜠ(Reflections)
ášáá áá ááªáᜠá á°áá«á© áá
á¶áœ ášáá á«ážá á áá áᬠááá ááŠ-ááá²á«á á¥ááá³ áá ášáµ ááááŠ
á©. áá³áá ááá á¥áᎠ(ášá á°á§ áá ášáµ)አášá£á
á á á áá¢áµá®áµá« "ášá
ááá á¥á ášá¥ááœáá á á" á¥áá°áá áœá á¥áááµ áá á«ážáᢠá 1940áá¹ á¥á 50áá¹ á áá ášá ášá²áááá² á°ááµá á€ááµá« ášá¢áµá®áµá« áá á¥ááµáµáááá á ááµášá á á°á¥á á¥á ááœáá ááááªá± á áµááá°ááᢠá 1950 á.á ášá á°á¥á áá°á¥ ášáá ášáµ áµááá á²á«áá©áŠ "á¢áµá®áµá« ášá£á
á á á á£ááá á«áµ áá ášá°ášá°á£áµá áášá«á áœáá ášáá¬áá áá ášáá°áá± áµáááµ áášá³á á ááá£á" á¥áá áá áá¢
áª. áá¬áá³ááµ áááá¥á± ááá ááá«á (ášááááááµ á°ášáá«á)አ"á á¥á®á³ááµ á¥ááµ ááá ááá ááµ" á ááá ááá
áµá á á°á¥á áá£áµ á¥áá° ááá ááášáµ áááášá±áµ áá áᢠá€ááµá« ášááááµ áµáá á áá³á°ááá áµ áá
áµá á¢ááᣠá á°á¥á á á«áµ áá á áµá°á³á°á (Assab Autonomous Region) áµá á ááµášá ášá€ááµá« áá¥á á áá¥á³ ášá á²áµ á á ᣠáá á¥ááµáµá°á³á°á á áµááááᢠáá
áá³á á€ááµá« áá á¢áᣠá¥áá³ á á°á¥ á á¢áµá®áµá« áµá á¥ááµáµáá ášá³áá áá áá¢
á«. á á¶ áááµ ááá (áš"ááá áá á«" áµáá¢áµ)አášá£á
á á á ášááá²á«á á¥áá
á¥á ášáá áá á°áá á á³áœ á¥áá°áá á«áá áá áᢠ"ášá£á
á á á áá¥áµ ášá²áááá² á¥áá ášááá£áá á¥á«á á áá°áá" ášáá á áá áá á«ážáᢠá 1983 á.á (1991 G.C) á€ááµá« áá áµáµáá£á£ á¢áµá®áµá« á á á°á¥ áá á«ááµá á£áá€áµááµ á ááá³áµ áá€ááµá« á áµášáá ááᢠá 1990-1992 á.á ášá£áµá áŠáááµ áá
áµá "á áááœá á á°á¥á áá«á á áá°áá" á áá á°á«áá±á á áá°ááᢠá á°á¥á á á°ááášá° á²á ášá "á á°á¥ ášá€ááµá« ááµá€ ášááá ášááá áá á« á«áµáááµ" ášáá ááᜠááµá á³ážá áá³áá³áá¢
á¬. á á¶ áááááá«á á°á³áá (ášáá ášá° áááµ áµáµáµá)አášáá°á¥ á¥á«áá ášáá¥áµ ááá
ášáá áá ášá¢á®áá áµáµáµá (Regional Integration) á áá»á áááášá±áµ áá áᢠášá¢áµá®-á
á¡á² ášá£á¡á ááµááá á áááá£áµ á¥á ášá
á¡á²á áá ášá° áááµ á áááá á ááá± ááá«áµ áá«ášá á«ááá "ášáááá£á á" á¢á®ááá«á áµáµáµá áá° áá á°ášá á ážááášááá¢
á. á á
áá áááµáµá á á¥á á á
ááµ (ášá£á
á á á ááá)አ"á¢áµá®áµá« á ááŠáá«áá«á á¥áµá á€áµ ááµá¥ ááášáµ ášáá£áµá" á áá ášá£á
á á á á¥á«áá á¥áá°áá áá° á á°á£á£á á áá¥á°ááᢠášá
á¡á² á¥ááááµ áááá£áµ á 2016 á.á (2024 G.C) ášá¶áááááµ áá ášááá£á¢á« áµááááµ (MoU) á°áá«ááááᢠá áááá«ážáá "á120 ááá®á á
áᥠášá£á
á á á ášá
ááŠáµ á³ááá ášá
ááá áá³á áá" á¥áááá¢
á®. áá¬áá³ááµ á¢á³áá«áµ á áááá (ášááá á£áá€áµ)አá á°á¥á á¥áá° ášáá°á ášááá²á« ááá (Leverage) áá ááá£á³áᢠ"á¢áµá®áµá« á á°á¥á ááá áá ášáááᜠáááááá³áœáá ááá á á áá£áµ" ášáá á áá á áážáᢠáš1990 á.á (1998 G.C) ášá£áµá áŠáááµ ááá® á á°á¥á áá¢áµá®áµá« áá á áµááááᢠá 2010 á.á (2018 G.C) ášá á
áá áááµáµá á á¥á áá á°áá á²áááµ áá°á¡á áááááµ áá á¢áá¡áᣠá¥áµá«áá áá°á¡ á áá°ášáá°áá¢
á¯. áá¬áá³ááµ á¥áµáá€á ááá áá (ášáá
áµá²ááµ ááášá á£áá€áµ)አá
á¡á²á ášá ááªá« "á²áááá" áááµášá á á¢áá®á ášááá á© á¶áá®áœá á¢áášáµáµ á ááµášá áááá áá°áŠáœá ááá¥á°ááᢠá
á¡á²á áá¢áµá®áµá« á áµá°ááá á á á áµááá ášáá«ááá¡ á²ááᣠášá¢áµá®áµá« áá á«áá áááááµ "á ááµ á
áᥠá áááµ ááá" á áá ááá
áá ášá°áá ášá° á¥áá°áá á á°á°ááá áááá»áá¢
3. ášá
áᥠáµáµáµá á¥á á£áá€áµááµ
áá°áŠá¹ á áááá£ážá á á«á£á¢áᜠášááá©áµ ášá áá á¥á ášáá³ (á¶áá) á
ááŠáœ ášá¢áµá®áµá« áá á¥áá
ášáá ášá°áᣠášá£á
á á¥á ášá¢á®áá áµáµáµá á áážáᢠášá
á¡á² áá°á¥ á á
á¡á² ááááµáµ á¥á á á»ááá China Merchants Group (23.5% áµáá» á áá) á áá« ášáá°á³á°á á¢áááᣠášáááµ ááµáá© áµá¬áµ á á¥ááá
á
ááŠáœ á°ááá áµá¥á¥á áá ášá°áá ášá° ááá¢
áᢠáá»áááµá á°áá¶áœ (Bibliography):
ášá áá£á³á°á ááᎠášá³á£ "ášá€ááµá« áá³á (1941-1963 G.C)"ᣠ1991 (1999 G.C)á¢
Clapham, C., "The Horn of Africa: State Formation and Decay", 2017 G.C.
World Bank (2023), "Logistics Performance Index: Ethiopia and Djibouti Connectivity Review".
UNCTAD (2024), "Review of Maritime Transport: Focus on East African Corridors".
Djibouti Ports & Free Zones Authority (DPFZA), "Annual Operational Reports (2020-2024 G.C)".