27/10/2025
සමහර වෙලාවට අපිට හිතෙනවා "ඇයි මං මෙච්චර නපුරු දේවල්, නැත්නම් සෘනාත්මක දේවල්ම හිතන්නේ?" කියල. එවිට අපි අධිෂ්ඨාන කරනවා අද ඉඳන් මම හොඳ දේවල් විතරක් හිතනවා.. මේ විකාර ඍණාත්මක දේවල් ඔක්කොම ඔළුවෙන් අයින් කරල!
ඒත්, ඒක සාර්ථක වෙනවද? බොහෝ විට ඔබ උත්සාහ කළත් එය හරියට අතින් අල්ලාගත් වැලි ටිකක් මෙන්, ඔබේ ඇඟිලි අතරින් ගිලිහී යනවා..
"ඇයි එහෙම වෙන්නේ?"
හේතුව අපේ මනස තුළ 'අඩු කිරීමක්' හෝ 'බෙදීමක්' නැති නිසයි. අපේ මනස දන්නේ, එකතු කිරීම සහ ගුණ කිරීම පමණයි. ඔබ යමක් ඉවත් කරන්නට උත්සාහ කළොත්, එය තවත් එකක් එකතු කරගෙන, ගුණ වෙලා, විශාල ප්රශ්නයක් ලෙස නැවත එනවා. අපි මේක උදාහරණයකින් තේරුම් ගමු. දැන්, ඔබ මේ ලිපිය කියවමින් ඉන්න තැන ඇස් පියාගෙන, තත්පර දහයක් අලියෙක් ගැන නොහිතා ඉන්න!
එකවරම හිතට ආවේ අලියෙක් නේද? ඔබ තව තවත් ඒ දේ ගැන සිතනවා නේද? ඒ අලියා ඔබේ සිත පුරා දඟලන්නට පටන් ගන්නවා. මේක තමයි අපේ මනසේ ස්වභාවය. ඔබ යම් සිතුවිල්ලක් බලහත්කාරයෙන් ඔබේ මනසින් ඉවත් කිරීමට උත්සාහ කරන සෑම මොහොතකම, මනස තව තවත් තදින් එය අල්ලා ගන්නවා.
"මෙය මට එපා" යැයි ඔබ කියන විට, මනස එය තවත් විශාල කර ඔබට ඉදිරිපත් කරනවා. ඔබ තවදුරටත් එයින් මිදෙන්නට උත්සාහ කරන විට, එය තවත් ගුණ වෙනවා. මොකද මේ මනස කියන්නේ කිසිම බ්රේක් එකක් හෝ ක්ලච් එකක් නැති වාහනයක් වගේ. ඔබ යමක් ස්පර්ශ කළොත්, එය තවත් වේගයෙන් ඉදිරියටම යනවා. අපේ ආගමික ගුරුවරුන් අපිට ඉගැන්නුවා "නරක දේවල් ගැන හිතන්න එපා" කියල. ඉතින් ඉන් පස්සේ අපේ වැඩේ වුණේ නරක දේ ගැන නොහිතා ඉඳීම පූර්ණ කාලීන රැකියාවක් කරගැනීම. ඒත් ඒක ඒක සාර්ථක වුණේ නැති බව අපි හැමෝම දන්නවා. මොකද බලහත්කාරයෙන් කිසිම දෙයක් මනස සමඟ කරන්න බැහැ.
මේ හේතු නිසා "මට ඍණාත්මක සිතුවිලි ඉවත් කරන්න ඕනෑ!" යන මාර්ගයට කිසිවිටක යන්න එපා! මොකද ඔබ එසේ කරන්නට උත්සාහ කරන දේම, ඔබේ ජීවිතයේ ප්රධානම අංගය බවට පත්වෙවි!
"මට කේන්ති යන එක නවත්වන්න ඕනෑ" කියා සිතා ඔබ කේන්තිය නවත්වන්නට උත්සාහ කළොත්, ඔබේ කේන්තිය තව තවත් බලවත් වෙවී..
"මට කළකිරුණු ස්වභාවය නැති කර ගන්න ඕනෑ" යැයි සිතා උත්සාහ කරන විට, ඒ කළකිරීමේ සිතුවිලි තවත් වැඩියෙන් ඔබේ සිතට ගලාගෙන ඒවි.
මනස කියන්නේ ඔබ සිතන ඕනෑම දෙයක් නැවත නැවතත් තහවුරු කරන දෙයක්. මොකද අලුත් දත්ත ලැබුණ පමණින්, පැරණි දත්ත මකා දැමීම සඳහා එහි 'Delete' බොත්තමක් නැහැ. අපි ධනාත්මක සිතුවිලි පමණක් තබාගෙන ඍණාත්මක සිතුවිලි ඉවත් කරන්නට හිතනවා. ඒත් ඒක කිසිසේත්ම ක්රියාත්මක වෙන්නේ නැහැ. සියයට සියයක්ම එයින් වැඩක් වෙන්නේ නැහැ. මන්ද, කිසිවෙකුටත් සිතුවිලි ඉවත් කරන්නට බැහැ. ඔබට පුළුවන් ඒවා ටික වේලාවකට මඟහරින්න පමණයි.
වඩාත්ම නරකම දේ තමයි, ඔබ දවල් කාලයේ නොසිතා සිටීමට උත්සාහ කරන දේ, රාත්රියේ සිහින වලින් ඔබ වෙත පැමිණීම! මොකද ඔබේ යටි සිත එය මකා දමා නැහැ.. එය හුදෙක් පොලිතීන් බෑගයක ඔතා සිරකර තැබූ අපද්රව්යයක් වගෙයි. යම් දිනක එය දුගඳ හමන්නට පටන් ගනීවි..
අපි හැමෝම මනසෙහි මේ මූලික යාන්ත්රණය තේරුම් ගත යුතුයි. මිනිස් මනස යනු පෘථිවියේ ඇති දියුණුම පරිගණකයයි. අද තියෙන සියළු සුපිරි පරිගණක බිහි වුණේ, මේ මිනිස් මනසින්. මේ තරම් දියුණු දෙයක් අපේ ඇතුළේ තියෙනවා නම්, ඒක ක්රියාත්මක වෙන ආකාරය ගැන අපි අවධානය යොමුකිරීම ඉතා වැදගත් නේද? එහෙනම් අපි 'මනස' ගැන ඉගෙන ගැනීමේ ගමන පටන් ගනිමු.
මුලින්ම අපි තේරුම් ගත යුතු වැදගත්ම දේ තමයි. ඔබේ මනසත්, ඔබේ ශරීරයත් ඔබ වෙනුවෙන් සේවය කිරීමට නියමිත ඒවා බව! 'ඔබ' නම් ජීවියාට වැදගත් වන්නේ ඔබේ ශරීරය සහ මනසයි. ඒවා අපට සේවය කරන යුතු වාහන!
ඔබ වාහනයක වාඩි වූ විට, එය යා යුත්තේ ඔබට අවශ්ය ගමනාන්තයටයි. උදාහරණයක් ලෙස, ඔබ කොළඹ නගරයේ තදබදය මැද ඔබේ මෝටර් රථයේ වාඩි වී සිටිනවා.. ඔබ "මට ගාලු මුවදොරට යන්න ඕනෑ" කියා පවසන විට, වාහනය "නෑ, මම වැල්ලවත්ත යනවා" කියා තමන්ගේම ගමනාන්තයකට ගියොත්, එවැනි වාහනයකින් තේරුමක් තියෙනවාද? එය හුදෙක්ම කරදරයක්, පීඩාවක් පමණයි නේද?
අවාසනාවකට, අද බොහෝ මිනිසුන් අත්දකින්නේ මේ පුදුමාකාර, විශාල හැකියාවක් තියෙන මිනිස් මනස, කරදරයක්, පීඩාවක් ලෙසයි. මන්ද, එය යන්නේ එහිම ගමනාන්තයකටයි. මනස ඔබව ගෙන යන්නේ, ඔබට අවශ්ය තැනට නොව එයට යාමට අවශ්ය තැනටයි. එය ඔබට සේවය නොකරන විට, එය ඔබේ ජීවිතයේ වඩාත්ම ලස්සනම දේ වුණත්, කරදරයක් බවට පත් වෙනවා.
මේ විශ්වයේ ඉතා විශිෂ්ට දේ එනම් 'මනසක්' ඔබට තිබියදීත්.. ඒ ලොකුම පුදුමය හා ඒ ලොකුම අවස්ථාව තිබියදීත්.. දුක් විඳින්නේ ඇයි? මන්ද අපි එහි ක්රියාකාරිත්වය ගැන අවධානය යොමු කරන්නේ නැති නිසයි. ඔබ ලෝකයේ මිල අධිකම, සුඛෝපභෝගීම මෝටර් රථය මිලදී ගත්තා යැයි සිතමු. ඔබ එහි නඩත්තුවට අවධානය යොමු නොකළොත්, එය ඔබට දුකක් මිස සැපතක් ගෙන එන්නේ නැහැ. ඒ වගේමයි මේ මිනිස් මනසත්!
"එහෙම නම්, මේ වාහනය පාලනය කරගන්නට අපි කළ යුත්තේ කුමක්ද?"
මුලින්ම මේ දේ තේරුම් ගන්න. අපේ සිතේ තිබෙන සරලම සහ ප්රබලම ක්රියාවලිය තමයි, 'අපේ භෞතික සහ මානසික ක්රියාවලීන් ගෙන් අපව ඈත් කිරීම'
ඒ ප්රකාශය පැහැදිලි මදි නේද?
සරලව හිතන්න! ඔබ සිතන හා ඔබට දැනෙන දේට වඩා ඔබ තුළ 'ඔබ' කියා දෙයක් තිබෙනවා. ඔබේ සියලු සිතුවිලි, හැඟීම් සහ කායික ක්රියාවලීන්ගේ සංයුක්තයක් නොවන 'ඔබ' කෙනෙක් ඉන්නවා. ඔව්, ඒ සියල්ලට එහා ගිය 'ඔබ' කෙනෙක්. ඔබේ ඇස් පියාගෙන බලන්න. ඔබට කිසිවක් නොපෙනුණත්, ඔබ තවමත් එහි ඉන්නවා නේද? ඔබ ලෝකය දකින්නේ ඔබේ ඇස් නමැති ජනෙල් තුළින්. නමුත් ඔබ ඒ ජනෙල් වැසුවා කියා, ඔබ නැති වෙන්නේ නැහැ. ඔබ තවමත් ඉන්නවා. ඒ වගේමයි, ඔබේ සිතුවිලි වලින් ඔබ්බට ගිය 'ඔබ' කෙනෙක් ඉන්නවා. ඔබේ හැඟීම් වලින් ඔබ්බට ගිය 'ඔබ' කෙනෙක් ඉන්නවා.
ඒ තමයි 'ඔබ' - ඔබ තුළ ඇති ජීවය.
මෙන්න මේ තත්ත්වය ඔබ අත්දැකිය යුතුයි. අද අපි කවුද? අපි කවුරුත් අද මේ මොහොතේ ජීවත් වෙනවා. මේකයි වඩාත්ම වැදගත් දේ. ඔබ සිතන දේ, මම සිතන දේ වැදගත් නැහැ. අපි මේ මොහොතේ ජීවත් වෙනවා කියන හැඟීමයි වැදගත්. ඉතින්, ඔබ කළ යුත්තේ මේ මූලික ජීවය පිළිබඳ හැඟීම කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීමයි.
ඔබ ඇත්තටම ජීවත් වෙනවා කියන හැඟීම කෙරෙහි පමණක් අවධානය යොමු කරන්න. එවිට ඔබට පෙනේවි, ඔබ සහ ඔබේ සිතුවිලි ක්රියාවලිය අතර ස්වභාවික දුරක් නිර්මාණය වන බව. දුක් විඳීමේ අවසානය නම් මේ අවකාශය නිර්මාණය කිරීමයි. ඔබේ මානසික ක්රියාවලිය සහ ඔබේ කායික ක්රියාවලිය අතර යම් දුරක් ඇති වූ පසු, එය දුක් විඳීමේ අවසානයයි.
මිනිසුන් විඳින දුක් වර්ග දෙකක් පමණයි තියෙන්නේ, ඒ ශාරීරික දුක සහ මානසික දුක. ඔබේ මනස සහ ඔබේ ශරීරය අතර ඔබ ටිකක් ඉඩක්, space එකක් නිර්මාණය කළහොත්, මේ සියලු දුක් විඳීම් අවසන් වෙනවා. මෙය සෑම මනුෂ්යයෙකුම අත්දැකිය යුතු, දැනගත යුතු දෙයක්!
"මෙම අවකාශය නිර්මාණය වන්නේ කෙසේද?" ඒ සිතුවිලි සමඟ සටන් කිරීමෙන් නොවේ.. එය සරලවම, ඔබ තුළ ඇති ජීවයේ ක්රියාවලිය කෙරෙහි ඔබේ අවධානය යොමු කිරීමෙන්.
ඔබ ඔබේ ශරීරය සහ මනස අතර, ඔබ 'කවුද' යන්න සහ ඔබ 'එකතු කරගෙන ඇති දේ' (your thoughts and emotions) අතර ස්වභාවික දුරස්ථභාවයක් ඇති කරගන්නා විට, ඔබ මුළුමනින්ම නිදහස් වනවා..
ඔබ ගත් සියලු තීරණ, ඔබ විඳි වේදනා, ඔබ තුළ ඇති වූ කෝපය මේ සියල්ල ඔබ එකතු කරගත් දේ මිස, ඔබ නොවන බව ඔබට වැටහෙයි. මේ දුරස්ථභාවය, ඔබට ඔබම පීඩා කරගන්නා තැනින් ඔබව මුදවා ගන්නවා. උදාහරණයක් ලෙස, ඔබට ආදරය කරන කෙනෙක් අහිමි වුණා යැයි සිතමු. දුක එනවා. එය ස්වාභාවිකයි. නමුත් දින ගණන්, මාස ගණන් ඔබ ඒ දුක 'නඩත්තු' කරන්නේ සිතුවිලි නැවත නැවතත් ගුණ කිරීමෙනුයි. ඒක තමයි ඔබ 'එකතු කරගත්' දේ.
ඒත් ඔබ ඔබේ අතීතය ගැන සිතුවිලි පසෙකින් තබා, මේ මොහොතේ ඔබේ හුස්ම කෙරෙහි අවධානය යොමු කළොත්, ඒ සිතුවිලිවල බලය තාවකාලිකව හෝ අඩුවේවි.
"හුස්ම" යනු ඔබේ අතීතයට හෝ ඔබේ අනාගතයට අයිති නැති, මේ මොහොතේ ජීවයයි. ජීවිතයේ කුණාටු හමුවේ, මේ දුරස්ථභාවය කියන්නේ සන්සුන් ස්ථානයක්. ඔබ කුණාටුවෙන් පිටත සිට එය නිරීක්ෂණය කරන විට, එය ඔබට හානියක් කරන්නෙ නෑ.
ඒ වගේමයි, මේ අවකාශය ඔබට ඔබේ ශරීරයේ වේදනාව පවා දරාගන්නට උදව් කරනවා. ශරීරයේ වේදනාවක් ඇති වූ විට, වේදනාවට වඩා අපි වේදනාව ගැන සිතන සිතුවිලි තමයි අපව වඩාත් පීඩාවට පත් කරන්නේ. ඔබ වේදනාවත්, වේදනාව ගැන සිතුවිලිත් වෙන් කරන විට, වේදනාව තවමත් තියෙන්නට පුළුවන්, නමුත් 'දුක් විඳීම' අවසන් වෙනවා.
අපි තවත් වැදගත් කාරණයක් තේරුම් ගමු. ඔබේ කෝපය, ඔබේ වෛරය, ඔබේ බිය, ඔබේ කාංසාව, ඔබ විසින් ඇති කරන මේ සියලුම ඍණාත්මක බව බොහෝ විට යොමු වී ඇත්තේ වෙනත් අයෙකුටයි.
"මට, ඌ පේන්න බෑ.."
"මම අරයා ගැන වෛරයකින් ඉන්නේ."
"මම මේ සමාජය ගැන, මේ රට ගැන කළකිරිලා ඉන්නේ.."
මෙසේ මේ සියල්ල පිටතට යොමු කළත්, ඔබ තේරුම් ගත යුතුයි මේවා ඔබම පානය කරන විෂ බව! ඔබ විෂ පානය කරලා බලාපොරොත්තු වෙන්නේ වෙනත් කෙනෙක් මැරේවි කියලයි. වාසනාවකට, ජීවිතය එහෙම ක්රියා කරන්නේ නැහැ. ඔබ විෂ පානය කළොත් මිය යන්නේ ඔබමයි. වෙන කෙනෙක් නෙවෙයි. අපේ ජීවිතයේදී මේක කොච්චර ඇත්තක්ද?
ඔබව රිදවූ පුද්ගලයෙක් ගැන ඔබ මාස ගණන් කේන්තියෙන්, වෛරයෙන් පසුවෙනවා යැයි සිතමු. ඔබ උදේ නැගිටින්නේ ඒ කේන්තියත් එක්ක. දවස පුරා ඔබේ මනසින් ඒ පුද්ගලයාට දොස් කියනවා. ඔබ ඔබේ රාත්රී නින්ද පවා නැති කර ගන්නේ, ඒ පුද්ගලයා නිසා.. ඒත්, අර පුද්ගලයා සමහරවිට සතුටින්, සැනසීමෙන් ඉන්නවා වෙන්නට පුළුවන්.
ඔබ දිගින් දිගටම මේ විෂ පානය කරමින් ඉන්නේ ඔබවමයි විනාශ කරමින්. ඔබේ සිරුර, ඔබේ සිත, ඔබේ අනාගතය ඔබම විනාශ කරමින් ඉන්නේ. මේක හුදෙක් දාර්ශනික කතාවක් නෙවෙයි. මෙය විද්යාත්මක සත්යයක්. මේ මොහොතේ ඔබේ රුධිරයේ තත්ත්වය රසායනිකව විශ්ලේෂණය කරන්නට පුළුවන්. දැන්, දැඩි කෝපයෙන් විනාඩි පහක් ගත කරන්න. සිතුවිල්ලකින් හෝ ඔබට කේන්ති යන, ඔබව පීඩාවට පත් කරන සිදුවීමක් ගැන විනාඩි පහක් තීව්ර ලෙස කේන්ති ගන්න. ඊට පස්සේ නැවතත් ඔබේ රුධිරය පරීක්ෂා කරන්න. ඔබේ රුධිරයේ ඇති වන වෙනස ඔබ දකිනු ඇත. එහි ඍණාත්මක මූලද්රව්ය රාශියක් තිබේවි. ඔබ තදින් කේන්ති ගන්නා විට, ඔබවම රසායනිකව විෂ කර ගනිමින් සිටිනවා.
කෝපය, මානසික ආතතිය සහ නිරන්තර කාංසාව ඔබේ ශරීරය තුළ විවිධ හෝමෝන සහ රසායනික ද්රව්ය මුදාහරිනවා. ඒවා නිරන්තරයෙන් ඔබේ සෛල වලට හානි කරනවා. අද තිබෙන බොහෝ බෝ නොවන රෝග දියවැඩියාව, අධි රුධිර පීඩනය, හෘද රෝග පිටුපස මේ මානසික විෂ වීම නැත්නම් 'Mental Poisoning' ප්රබල සාධකයක්. ඉතින් ඔබට ඔබවම විෂ කරගන්නට අවශ්යද? නිසැකවම නැහැ. එහෙමනම්, ඒ ගැන මා කුමක් කළ යුතුද? ඔබ අසරණභාවයෙන් අහන ප්රශ්නය එයයි.
උත්තරය නම්, "කිසිවක් කරන්නට එපා!" සිතුවිලි සමඟ සටන් කිරීම නවත්වන්න. සිතුවිලි හොඳද, නරකද කියා හඳුනා ගැනීම නවත්වන්න.
වෙන කිසිවක් නොකර, නිශ්ශබ්දව හිඳගන්න. ඔබ තුළ ඇති ජීවයේ ක්රියාවලිය ගැන පමණක් අවධානය යොමු කරන්න. සමහරවිට ඒ ඔබේ හෘද ස්පන්දනය විය හැකියි. සමහරවිට ඔබේ හුස්ම ගැනීම විය හැකියි. සමහරවිට ඔබ ජීවත්ව සිටිනවා යන, හැඟීමම විය හැකියි.
ඔබ කෙතරම් සංවේදීද, කෙතරම් ගැඹුරට දකින්නට පුලුවන්ද යන්න මත පදනම්ව, ඔබට ඒ සඳහා යමක් සොයාගත හැකියි. එය ශරීරයේ සංවේදනයක්, හුස්ම හෝ හෘද ස්පන්දනය වැනි දෙයක් විය හැකියි.
ඔබට ජීවිතය පෙන්නුම් කරන යමක්. ටික වේලාවක් ඒ ගැන අවධානය යොමු කරන්න. ඔබ කාලයක් තිස්සේ මේ සරල ක්රියාවලියට අවධානය දෙන විට, ඔබට සෙමින් සෙමින් පෙනේවි... ඔබ කියන්නේ කවුද සහ ඔබ එකතු කරගෙන ඇති දේ අතර වෙනසක් ඇති වන බව.
ඔබේ සිතුවිලි අවුල් වී, ඔබවම පීඩාවට පත් කරන විට, ඔබට මෙසේ සිතන්නට පුළුවන් "මේ මගේ හිතේ තිබෙන සිතුවිලි. මේ මම නෙවෙයි." ඔබ ඔබේ සිතුවිලි සහ හැඟීම් පිටතින් නිරීක්ෂණය කරන කෙනෙක් බවට පත් වෙනවා. සිතුවිල්ල ඔබට බලපෑම් කළත්, එය ඔබේ සර්වබලධාරි පාලකයා බවට පත් වෙන්නේ නැහැ. ඔබ ඔබේ සිතුවිලි සමඟ සටන් කිරීම නවත්වන විට, සිතුවිලි සන්සුන් වෙනවා. මන්ද, එයට ගුණ වීමක් වීමට ඔබ අවස්ථාවක් නොදෙන නිසයි. අපි මේ මොහොතේම මේක පුරුදු වෙන්න උත්සාහ කරමු.
1. සුවපහසු ලෙස වාඩි වෙන්න.
2. ඔබේ ශරීරයේ ස්වභාවිකව සිදුවන ජීවයේ ක්රියාවලියකට අවධානය යොමු කරන්න. ඔබේ උදරය හුස්ම ගන්නා විට ඉහළට පහළට යන ආකාරය හෝ ඔබේ නාස්පුඩු හරහා වාතය ඇතුළු වී පිටවන ආකාරය.
3. සිතුවිල්ලක් ආවොත්, එය හොඳ ද නරක ද කියා ලේබල් කරන්නට එපා. එය හා සටන් කරන්නට එපා. ඒ සිතුවිල්ල නැවතත් 'එකතු කිරීමක්' ලෙස සිතා, එයට ඉඩදී, ඔබේ අවධානය නැවතත් ජීවයේ ක්රියාවලිය වෙත ගෙන එන්න.
4. දිනපතා අවම වශයෙන් විනාඩි 10ක් මේක කරන්න.
දැන් ඔබට පෙනේවි, ඔබ සිතුවිලි සමඟ සටන් නොකරන විට, ඒවායේ බලය කෙමෙන් කෙමෙන් නැති වී යන බව. ඔබ ඔබේ මනස නම් වූ වාහනයට රියදුරු වී, එයට ඔබට අවශ්ය ගමනාන්තයට යන්නට ඉඩ දෙනවා. ඔබ තවදුරටත් විෂ පානය කරන කෙනා නොවෙයි. ඔබ ඔබේ ජීවිතයේ පාලනය අතට ගත් රියදුරායි.
©️ සාගර දියගම
[email protected]
https://wa.me/94713457467
