27/10/2020
YÊU THƯƠNG THÔI CHỨ ĐỪNG TẠO ÁP LỰC VÀ SO SÁNH TRẺ
1. "Bé nhà em rất nhát khi gặp người lạ và ra chỗ đông người là con sợ con khóc. Như vậy có bình thường không?
Làm sao để con đỡ nhát hơn. Vợ chồng em thì không sao nhưng bạn bè người quen cứ nói sao con em nhát thế khiến em thấy lo".
Đôi khi bản thân bố mẹ giác ngộ được điều này, bao dung và chấp nhận con người vốn có của con. Nhưng chính những người xung quanh lại vô tình nói những lời nhận xét sát thương đến tình yêu ấy, khiến bố mẹ lại lung lay. Vì thế với tư cách là một người thứ 3, mong người lớn khi nhận xét về một em bé đừng dán nhãn trẻ, đánh giá trẻ là nhát hay hư, đừng so sánh kiểu tuổi này rồi con phải ABC chứ sao nhát thế, chậm thế. Những thứ chúng ta quan sát được ở trẻ đôi khi chỉ là một lát cắt, 1 thời điểm chưa đủ để chúng ta nhìn được toàn bộ con người trẻ.
Và điều quan trọng hơn chính là mỗi trẻ có một mốc phát triển khác nhau, tính cách cũng khác nhau, nhất là về mặt cảm xúc. Có những em bé nhạy cảm sẽ cần thời gian thích nghi lâu hơn, thể hiện bản thân muộn hơn những em bé hướng ngoại. Nhưng bố mẹ xây dựng niềm tin vào giá trị bên trong con người đứa trẻ mới là xây dựng nền tảng của sự tự tin, và để làm điều đó cần rất nhiều sự kiên nhẫn, bao dung, và yêu thương không chỉ của bố mẹ, của thầy cô giáo, mà của cả những người xung quanh.
2. "Em làm ở lớp 4-5 tuổi em thấy các bố mẹ kì vọng vào các bé nhiều quá, mà càng kì vọng nhiều lại khiến tụi trẻ con thêm áp lực và mất hết sự tự tin mạnh dạn chị ạ".
Tầm 1-4 tuổi bố mẹ cho con chơi thoải mái, không áp lực học hành gì nhưng tầm 4-6 tuổi giai đoạn con chuẩn bị vào tiền tiểu học sẽ có không ít bố mẹ lo lắng về chuyện học hành, thi cử vào lớp 1 của con. Và cuộc chiến vào lớp 1 theo từng năm càng trở nên “khốc liệt” hơn, đòi hỏi tụi trẻ con phải biết nhiều hơn, nhiều kỹ năng hơn.
Ở độ tuổi này trẻ chưa ý thức nhiều về chuyện phải học kiến thức, nếu như bố mẹ vô tình tạo áp lực sẽ khiến trẻ không yêu thích việc học sau này.
Hơn thế nữa tâm lý trẻ còn rất non nớt nhưng nhạy cảm, chúng sẽ cảm nhận được sự kì vọng, hi vọng và cả sự thất vọng mà cha mẹ vô tình thể hiện ra. Khi trẻ không làm được điều gì không được như kì vọng của bố mẹ, chúng sẽ cảm nhận ngay được bố mẹ có hài lòng về mình không.
Nếu bố mẹ không hài lòng, trẻ sẽ rất tự ti vào bản thân, lại càng không dám thể hiện mình. Bởi giai đoạn này niềm tin vào bản thân của trẻ còn rất non nớt, nên điều trẻ cần chính là sự tin tưởng tuyệt đối, sự khích lệ và ghi nhận những điều trẻ đã làm, đừng tạo nên những áp lực vô hình về chuyện học hành với con kể cả khi con chưa làm được như mình kì vọng.
3. Con cần gì nhất ở cha mẹ?
Xây dựng hệ giá trị niềm tin vào bản thân, tin rằng mình sẽ làm được chỉ cần mình cố gắng chính là vai trò của cha mẹ ở giai đoạn 0-10 tuổi.
Chia sẻ của TS Nguyễn Thị Thu về con trai: "Với 6 năm đồng hành cùng bạn Bon nhà mình, thú thực mình không kì vọng con sẽ học được điều này điều kia, không chia sẻ nhiều về việc học tiếng Anh, học Toán, Khoa học...cũng vì không muốn gây nên tâm lý so sánh, tò mò với mọi người. Và cũng vì mình không làm tốt được như nhiều bố mẹ khác đâu.
Mình chỉ cố gắng làm sao để giúp bố mẹ cảm thấy bình an và tin tưởng vào cách nuôi dạy con mà bố mẹ đang đi, xây dựng nền tảng về kỹ năng mềm, về cảm xúc, xây dựng giá trị nhận thức về bản thân cho trẻ, bởi mình nghĩ đó là những điều mà bất cứ đứa trẻ nào cũng cần.
Bạn Bon nhà mình không giỏi nhiều thứ, chưa biết nhiều thứ lắm so với những bạn khác nhưng mình không sốt ruột đâu.
Mình chỉ thấy là bạn ấy tự tin vào bản thân và biết nắm bắt cảm xúc của mọi người. Và tình yêu vô bờ bến với mẹ, vì mẹ không tạo áp lực hay bắt ép quá nhiều (khi bắt ép thì lại phải có lộ trình dài hơi để con làm quen dần và tạo môi trường ở nhà nữa như chuyện học bơi, học đàn mình từng kể)".
Hạnh phúc của trẻ là được ai đó yêu thương vô điều kiện, và ai đó giúp trẻ học về cách thấu hiểu bản thân mình trên hành trình con lớn lên.
Hi vọng vài chia sẻ này sẽ giúp bố mẹ thêm vững tâm trên hành trình nuôi dạy con. Cái cây muốn lớn lên cần từng giai đoạn gieo hạt, ươm mầm, mầm non nhú lên, cây con, rồi mới thành cây to. Nên cứ để con lớn thật từ từ và chắc khoẻ.
❤Tác giả: Dr Nguyễn Thị Thu (Aki Nguyễn)
