27/03/2021
NHỮNG LƯU Ý CHO MẸ BẦU GẦN SINH
Từ tháng thứ 8, người mẹ và gia đình cần chuẩn bị
cho cuộc chuyển dạ và sinh nở.
• Nên mua sắm tiết kiệm cho em bé: (1) lên danh
sách vật dụng cần mua và hỏi ý kiến người đã có
30
kinh nghiệm; (2) mua đồ đồng màu và chỉ mua một
nửa so với nhu cầu; (3) nên dùng màu trắng.
• Trong 1 tháng trước khi sinh, cần lên phương án
chuẩn bị cho cuộc đẻ:
o Xác định cơ sở y tế dự kiến sinh
o Xác định người sẽ đưa bạn đến cơ sở y tế
và số điện thoại liên lạc lúc khẩn cấp
o Xác định người thân trong gia đình sẽ hỗ
trợ, chăm sóc bạn tại cơ sở y tế
o Xác định người sẽ c hăm sóc trẻ , quán
xuyến nhà cửa vườn tược và nấu ăn
o Để sẵn một khoản tiền
• Nên thực hành 3 kỹ thuật thở hàng ngày tại nhà,
sao cho các động tác này trở thành phản ứng tự
nhiên lúc chuyển dạ. Kiến thức mở rộng
1. Vệ sinh bộ phận sinh dục trong thời gian
Trong thời gian mang thai, bộ phận sinh dục thường
tiết dịch nhiều hơn bình thư ờng, vì thế cần phải thay
quần lót ít nhất 2 lần trong ngày, nên thay ngay sau
những lần đại tiện hoặc cảm thấy ướt át khó chịu.
Khi rửa bộ phận sinh dục, không nên thò tay sâu vào
bên trong. Nên rửa âm hộ trước, rồi sau cùng là hậu
môn.
Quần lót phải khô thoáng, chỉ khi tiết dịch nhiều quá
mới dùng băng vệ sinh hàng ngày và không dùng kéo
dài gây ứ đọng mồ hôi dẫn đến viêm nhiễm.2. Vệ sinh vú
Hai đầu vú cũng cần được chăm sóc đặc biệt để đảm
bảo tiết sữa cho bé bú sau này. Nên rửa vú và lau vú
bằng nước sạch hoặc nước muối loãng hàng ngày.
Tốt nhất 2 lần mỗi ngày.
Khi rửa, dùng bông lau nhẹ để cặn bẩn ra khỏi đầu vú,
không dùng móng tay cậy, rất dễ trầy xước, nhiễm
trùng.
Nên mặc áo lót loại mềm, vừa vặn, dễ thấm mồ hôi,
không độn, không có gọng kim loại.3. Cần vệ sinh những gì trước khi đi sinh?
Nên đi đại tiện và vệ sinh sạch sẽ
Thai phụ thường hay bị táo bón nên rất dễ bị tích tụ
phân trong ruột. Vị trí ruột nằm ở bên trái phía sau
khung xương chậu, trong ruột tích tụ một lượng phân
lớn sẽ làm ảnh hưởng đến sự xoay chuyển và sự đi
xuống của đầu thai nhi lúc sinh, có thể gây trở ngại
cho quá trình sinh nở.
Tốt nhất, bạn nên cố gắng đi đại tiện trước khi nhập
viện hoặc tới trạm y tế. Nếu bạn chưa cảm thấy buồn,
hãy xoa bụng theo chiều kim đồng hồ và ngồi vào nhà
vệ sinh để cố gắng đi đại tiện.
Cạo lông mu âm hộ
Trước khi sinh cần làm động tác này để khử trùng bộ
phận sinh dục toàn, sau khi sinh có thể tránh được những nhiễm
trùng như nhiễm trùng các vết khâu rách âm hộ và vết
khâu cắt tầng sinh môn, tránh bị nhiễm trùng sau khi
sinh và nhiễm trùng vết thương.
Đi tiểu tiện
Lúc chuyển dạ, thai phụ phải chú ý đi tiểu, thông
thường cứ khoảng 2 – 4 giờ đi tiểu/lần làm cho bàng
quang luôn ở trạng thái trống rỗng, tránh tình trạng
bàng quang trướng do chứa đầy nước tiểu sẽ ảnh
hưởng đến sự co thắt của tử cung và phần lộ ra trước
của thai nhi.
Tắm gội và vệ sinh sạch sẽ
Khi có dấu hiệu chuyển dạ, bạn nên tắm gội sạch sẽ
sau đó đến bệnh viện hoặc trạm y tế chờ sinh. Việc vệ
sinh, tắm gội là vô cùng quan trọng vì trong quá trình
sinh đẻ bạn sẽ phải ra rất nhiều mồi hôi, nếu cơ thể
không sạch sẽ gây rất nhiều khó chịu cho chính bạn và
những người xung quanh.
Hơn nữa, sau khi sinh do cơ thể còn mệt mỏi và vì một
vài kiêng kỵ khác nên sản phụ thường không thể vệ
sinh cơ thể ngay được. Nếu để quá lâu sẽ gây ra
nhiều bệnh về da, ảnh hưởng đến cả mẹ và bé sơ
sinh.4. Mẹ bị viêm âm đạo khi mang thai có ảnh
hưởng gì đến bé sơ sinh?
Nhiễm nấm âm đạo trong thời kỳ mang thai là hoàn
toàn bình thư ờng. Tuy nhiên, việc điều trị kịp thời và
đúng cách rất quan trọng với sức khoẻ của bà mẹ và
thai nhi.
33
Biểu hiện thường thấy của tình trạng nhiễm nấm
• Vùng âm đạo tấy đỏ, ngứa, đau và nóng rát.
• Đi tiểu thường xuyên, sưng hoặc tấy ở phía
ngoài âm đạo.
• Có dịch màu trắng hoặc ngà chảy ra từ âm
đạo.
Bé sơ sinh của người mẹ bị viêm âm đạo do nấm, khi
sổ thai ngang qua âm đạo, có thể bị dính nấm vào
niêm mạc miệng gây viêm niêm mạc miệng (đẹn) hoặc
viêm da do nấm. Nếu bé đã bị suy dinh dưỡng trong tử
cung hoặc sinh non tháng, đề kháng yếu, có thể gây
viêm phổi do nấm, nhưng hiếm gặp.
Khi có biểu hiện bất thường về dịch tiết âm đạo như có
mùi hôi, có màu vàng, hồng, nâu hoặc ngứa nhiều ở
cửa mình, nên đi khám chuyên khoa đ ể có những
chuẩn đoán và điều trị kịp thời. Tránh điều trị nấm
bằng thuốc uống vì thuốc rất có thể có hại cho thai nhi.
Sản dịch xuất hiện sau sinh như thế nào?
Sản dịch là dịch tử cung và đường sinh dục chảy ra
ngoài trong những ngày đầu tiên của thời kỳ hậu sản
(sau sinh). Sản dịch bao gồm máu cục và máu loãng
chảy từ niêm mạc tử cung. Trong 3 ngày đầu, sản dịch
có màu đỏ sẫm. Từ ngày thứ 4 đến 8, sản dịch loãng
hơn, chỉ còn là một chất nhầy có lẫn ít máu nên có
màu lờ lờ máu cá. Từ ngày 9 trở đi sản dịch không có
máu chỉ là một dịch trong hoặc trắng chứa lượng lớn
bạch cầu và mô màng vỏ bị hoại tử... Hiện tượng này
kéo dài 2-3 tuần nữa.
34
Bình thường sản dịch không bao giờ có mủ nhưng khi
chảy qua âm đạo, âm hộ, sản dịch mất tính chất vô
khuẩn và có thể bị nhiễm các vi khuẩn gây bệnh như
tụ cầu, liên cầu, trực khuẩn… Sản dịch có mùi tanh.
Nếu bị nhiễm khuẩn sẽ có mùi hôi.
Ở người con so, cho con bú, sản dịch sẽ hết nhanh
hơn do tử cung co hồi nhanh hơn. Ở người mổ đẻ, sản
dịch thường ít hơn so với người đẻ thường. Nếu sản
dịch ra nhiều, kéo dài hoặc đã hết huyết đỏ sẫm, lại ra
máu tái lần cần phải theo dõi sót rau khi đ ẻ. Trên lâm
sàng, 3 tuần lễ sau đẻ ở một số sản phụ có thể ra một
ít máu qua đường âm đạo, đó là hiện tượng thấy kinh
non do niêm mạc tử cung phục hồi sớm.
Còn nếu sau 6 tuần, sản phụ vẫn thấy dấu hiệu ra sản
dịch có máu kèm mùi hôi, sốt 38-39 độ, bụng dưới
căng tức, đau tràn, nhiều khả năng chị em đã bị bế sản
dịch (sản dịch vẫn còn trong tử cung). Tình trạng bế
sản dịch rất nguy hiểm bởi vậy chị em cần đến bệnh
viện ngay lập tức.
Theo các bác sĩ sản khoa, bế sản dịch hay xảy đến với
những chị em nằm nhiều, ít đi lại, vận động vì sợ sa dạ
con (theo quan niệm của dân gian). Do đó các bà mẹ
chú ý chỉ nên nằm nghỉ ngơi trong 8 giờ, sau đó nên đi
lại, vận động nhẹ nhàng bởi điều này vừa giúp co dạ
con lại đẩy NHanh sản dịch ra ngoài, rút ngắn quá trình hậu sản.
